Susret u prolazu: Rad i stvaralaštvo prof. dr Maje M.Vojinović – između nauke, medija i umjetnosti

Stvaralački put prof. dr Maje M. Vojinović pokazuje kako akademski rad može da se pretvori u prostor za društveni dijalog.

Postoje ljudi čiji se profesionalni put može opisati jednom titulom, jednom institucijom ili jednom naučnom oblašću. Međutim, njena biografija teško se može smjestiti u takav okvir. Majino  djelovanje proteže se od komunikologije, medija i menadžmenta do jezika, prevođenja, književnosti, dokumentarnog filma, fotografije i kulturnog organizovanja. Upravo je ta interdisciplinarnost jedno od najprepoznatljivijih obilježja njenog rada.

Rođena je u Titogradu. Osnovne studije završila je na Filozofskom fakultetu Univerziteta u Novom Sadu, na odsjeku za anglistiku, gdje je stekla zvanje profesora engleskog jezika i književnosti. Paralelno je tri godine studirala medicinu. Kasnije je završila master studije menadžmenta, a 2021. godine odbranila je doktorsku disertaciju iz oblasti kulture i medija, posvećenu ulozi štampanih medija u prezentaciji nasilja nad ženama u partnerskim odnosima.

U središtu njenog naučnog interesovanja nalazi se pitanje odgovornosti medija i načina na koji novinarski sadržaji oblikuju sliku stvarnosti.

Problem nasilja nad ženama zauzima posebno mjesto u njenom radu. Tri knjige, naučna trilogija objavljena 2022. i 2023. godine – Medijski prikaz rodne (ne)ravnopravnosti kroz prizmu štampanih medija: nasilje nad ženama u partnerskom odnosu, i Monografija Tabloidizacija vs. realnost: nasilje nad ženama u partnerskom odnosu, Model obrade podataka u medijskoj praksi Spss program – predstavljaju direktno suočavanje sa načinom na koji mediji govore o jednom od najosjetljivijih društvenih problema.

Njen istraživački interes, međutim, nije ograničen na pitanje nasilja.

Sa Anom Z. Jevtović i Predragom Đ. Bajićem, učestvovala je u istraživanju „Crna hronika kao segment medijske agende u dnevnim novinama u Srbiji”, objavljenom u časopisu Sociološki pregled. Autori su analizirali sadržaj deset dnevnih listova i ukazali na raskorak između velike količine tekstova o nasilju i kvaliteta takvog izvještavanja, posebno u tabloidima. Zaključak istraživanja ide u pravcu veće odgovornosti urednika i novinara, ali i snažnije medijske pismenosti publike. Time se otkriva važna nit njenog stvaralaštva: medij nije samo tehničko sredstvo za prenos informacije, već prostor u kojem se proizvode društvene slike, vrijednosti i stavovi.

Interesovanje prof. dr Maje M. Vojinović za savremene medije ide i u pravcu tehnoloških promjena.

U radu Blockchain Technologies and Media Transformation razmatra transformaciju medija pod uticajem blockchain tehnologije, personalizovanog novinarstva i novih modela korisničkog iskustva. Autori posebno otvaraju pitanje budućnosti novinarstva u uslovima razvoja vještačke inteligencije, kvantnog računarstva i Metaverzuma. U drugom radu, The Improvement of Human Resources in Media Organizations, pažnju usmjerava na ljudski faktor u medijskim organizacijama, izbor i razvoj zaposlenih, obuku i ulogu komunikacionih teorija u unapređenju rada medija.

Njena bibliografija tako pokazuje zanimljiv raspon: od društvenog problema nasilja i etike crne hronike, do blockchaina, digitalnih transformacija i budućnosti medijskog iskustva.

Posebnost njenog rada jeste i insistiranje na praktičnoj primjeni znanja.

– Autorka sam praktikuma Model obrade podataka u medijskoj praksi – SPSS program, a prema zvaničnoj biografiji objavila sam četiri knjige i učestvovala u uređivanju stručnih knjiga, zbirki proze i poezije. Peta knjiga – Monografija „Kreativne industrije” izašla je iz štampe u avgustu 2026. godine.

Njen interes za obrazovanje počinje mnogo prije doktorskog rada. Akademsku karijeru razvija od 2008. godine, a paralelno sa nastavom učestvuje u različitim oblicima stručnog usavršavanja, prevodilaštva, akreditacije visokoškolskih ustanova i međunarodne saradnje.

– Poseban segment mog pedagoškog angažmana predstavlja pokretanje škole stranih jezika na Fakultetu za menadžment, kao i osnivanje dramske i muzičke sekcije „DRAMJUZ” i idejno rješenje za kreativni HUB prostor namijenjen studentima i predavačima.

Vojinović se, međutim, ne zadržava samo za radnim stolom i naučnim tekstom.

– Bavim se dokumentarnim filmom i digitalnom fotografijom, a bila sam idejni tvorac, autorka teksta i učesnica u više dokumentarnih projekata. Među njima su Put kroz san iz 2017, Duša Zlatibora i Zapisi sa Zlatibora iz 2018, Biografija kao zanimljiva knjiga iz 2019. i Galerija Vega iz 2021. godine, pjesnički kolaž, 2026, urednica dvije Zbirke pjesama „Za sva vremena” i „Antologija pjesničkog zapisa” autora Šekija Musića.

U radu na dokumentarnom filmu Brajkovac, posvećenom porodici iz Prijepolja, sarađivala je sa rediteljem Goranom Musićem i piscem Šekijem Musićem, a projekat je nagrađen Zlatnom buklijom.

– Za mene dokumentarni film nije samo bilježenje događaja. On je način da se priča o ljudima, prostoru, pamćenju i identitetu prenese kroz sliku i riječ – kaže ona.

Granica između naučnog i umjetničkog stvaralaštva kod Maje posebno je zanimljiva u njenom radu na psihološkoj drami Treća strana života, koju je napisala u koautorstvu sa Šekijem H. Musićem. Nacionalna bibliografija Crne Gore evidentira ovo izdanje iz 2022. godine kao sinopsis objavljen u Bijelom Polju u izdanju Akademije društvenih nauka. Tu se ponovo pojavljuje njena karakteristična potreba da određenu temu posmatra iz više uglova – kao istraživač, autor, posmatrač društva i stvaralac.

U profesionalnom angažmanu Vojinovićeve nalaze se stručne knjige, zbirke proze i poezije, među kojima je i zbirka „Za sva vremena” i „Antologija pjesničkog zapisa – Duše dodir”, autora Šekija Musića, koje je uređivala.

Kao počasni član Umjetničkog Savjeta NVO „Umjetnost bez granica” iz Bara dala je ogroman doprinos razvoju i napretku Udruženja kroz kulturni, umjetnički, medijski i kreativni angažman. Kroz partnerstvo sa „Umjetnost bez granica” iz Bara i regionalnim festivalom fantastične književnosti „Refestikon”, te kroz saradnju sa Radiom Bijelo Polje, Radio Barem i Urban Radiom, napravila je iskorak na medijskom nebu svojom medijskom i kulturnom prezentacijom.

– U pripremi je moja šesta knjiga na engleskom jeziku „Management in media”, koju će takođe izdati Udruženje „Umjetnost bez granica” iz Bara, za koje kaže da je sa njima ostvarila najbolju saradnju u smislu izdavačke djelatnosti i medijske prezentacije. Urednici knjige su Šeki Musić, predsjednik Skupštine Udruženja, i dr Dragić Rabrenović sa Univerziteta „Simon Fraser” iz Vankuvera, lektor je dr Andrijana Rabrenović, Vankuver. Trenutno sam angažovana na uređivanju knjige „Antologija pjesničkog zapisa – Duše dodir”, pisca, kosmopolite i autora Šekija Musića – kaže ona.

Obišla cijelu Evropu

Prof. dr Maja M. Vojinović je obišla cijelu Evropu, od Italije, Grčke, Turske, preko Rusije, Litvanije, Letonije, Skandinavskih zemalja, zapadnom Evropom preko Belgije, Francuske, Švajcarske, Nemačke do Galicije, Španije i Portugalije.

– Promocije knjiga, Zbornika, monografija, naučnih radova, održane su u mnogim evropskim gradovima, Gracu, Budimpešti, Ljubljani, Montekatiniju, Baru, Bijelom Polju, Beogradu, Novom Sadu, Sankt Petersburgu, Malmeu, Kopenhagenu, Lundu, Treleborgu…

Objavila je pet stručnih, naučnih knjiga: Medijski prikaz rodne (ne)ravnopravnosti kroz prizmu štampanih medija, Tabloidizacija Vs. Realnost (monografija), Model obrade podataka u medijskoj praksi Spss program, Sinopsis za dramu „Treća strana života”, Kreativne industrije (monografija), a „Management in media” je u pripremi za 2026/2027.

Uređivala je i knjige: „Novinarstvo i književnost”, autorke prof. dr Nade Torlak, „Za sva vremena”, zbirka poezije autora Šekija Musića, „Antologija pjesničkog zapisa – Duše dodir”, autora Šekija Musića

Takođe, napisala je na desetine naučnih, stručnih radova iz oblasti medija, menadžmenta, novinarstva, kreativnosti, kreativnih industrija, blockchain tehnologija, vještačke inteligencije, teorije i tehnologije štampe, digitalne fotografije, estetike u medijima, poslovne etike, itd.

Više od 20 godina radi u obrazovnim institucijama, konstantno unapređujući znanja i vještine u korak sa novim vremenom. Ogroman doprinos je dala u svijetu dokumentarnog filma, gdje je realizovala Put kroz san, Duša Zlatibora, Zapisi sa Zlatibora, Galerija Vega, Biografija kao zanimljiva knjiga, Pjesnički kolaž Šekija Musića.

Njena djela su pojedinačno snimljene pjesme (Izvor: You Tube, BulatovićDesignVideos/Šeki Musić). Sarađivala je sa prof. dr Ðovani Gocini sa Univerziteta u Sijeni, Manož Gupta, indijskim političkim analitičarem, Mira Adanja Polak – intervju na Fakultetu za menadžment u Sremskim Karlovcima, prof. dr Nada Torlak, saradnja na velikom broju naučnih radova, prof. dr Zoran Jevtović, prof. dr Veselin Kljajić, prof. dr Lidija Mirkov, prof. dr Predrag Dašić, akademik, prof. dr Vujo Vukmirica, prof. dr Dobrivoje Stanojević, i mnogim drugim poznatim imenima iz domena medija, menadžmenta, kulture, umjetnosti.